Over het boek      Over de auteur      Aanvullingen      Links      Contact
 Over het boek
 
 Omschrijving
 
 Inhoudsopgave
 
 Voorwoord
 
 Voetnoten Inleiding
 
 Voetnoten H. 1
 
 Voetnoten H. 2
 
 Voetnoten H. 3
 

Voetnoten Hoofdstuk 3

                             

In veel voetnoten van het boek zijn verwijzingen naar websites opgenomen. Om de lezer te helpen deze verwijzingen snel te vinden, zijn op deze pagina alle voetnoten opgenomen zodat naar de websites kan worden 'doorgeklikt':

                              

  1. Pomp, M., Een beter Nederland; de gouden eieren van de gezondheidszorg, 2010 Vermeend, W. en R. van Boxtel, Uitdagingen voor een gezonde zorg, 2010. Bokeloh, P., Zorgaanbod aan zet; Hoe ondernemers op de laatste trends inspelen, mei 2008
  2. RIVM, Levensloop en zorgkosten - achtergrondrapport; Zorg voor euro's-7, 2008
  3. The Economist, Money and mortality; the implications of ageing on healthcare costst, in: Healthcare strategies for an ageing society, 2009
  4. PLoS MEDICINE, Lifetime Medical Costs of Obesity: Prevention No Cure for Increasing Health Expenditure, februari 2008
  5. De Pers, 'Dikkerds en rokers goedkoper', 5 februari 2008
  6. Medscape, Cost-Effectiveness of Prevention, 13 juli 2006. Congerssional Budget Office, The budgetary effects of expanding governmental support for preventive care and wellness services, 7 augustus 2009. RVZ, Gezondheid en gedrag, 2002. Hierin staat: 'Er ontstaat een ander beeld wanneer de totale kosten van zorg berekend worden over de levensduur van rokers en niet-rokers. Dan blijkt dat door de langere levensduur van niet-rokers vergeleken met die van rokers de totale gezondheidszorgkosten voor niet- rokers 15% hoger te zijn dan die van rokers.' In 2010 concludeert PWC dat preventie wel rendabel is: mogelijk wordt dit verklaart doordat de onderzoeksmethoden verschillend van opzet zijn. PWC, Project Prevention Pays for Everyone, 21 september 2010
  7. Dat deze streken niet van de buitenwereld zijn afgesloten, kan ook negatieve gevolgen met zich meebrengen. In de Volkskrant van 7 juli 2010 vertelt onderzoeker Constantine Vardavas dat het 'mediterrane dieet' op Kreta, dat vooral bestaat uit olijfolie, verse groenten, fruit en vis, aan het verdwijnen is. Reden voor de overheid om te onderzoeken waarom de bevolking de laatste decennia zo vaak wordt getroffen door ziekten waarvan ze pakweg vijftig jaar geleden gevrijwaard bleef. 'Die verandering in eetpatroon wijt de onderzoeker aan een combinatie van factoren. Niet alleen verrezen op Kreta grote supermarkten met ongezondere importlevensmiddelen, ook gingen de Kretenzers minder strikt om met de regels van het vasten. Hun orthodox christelijke geloof schreef bijna tweehonderd vastendagen per jaar voor, waarin ze geen dierlijk voedsel of melkproducten of vis mochten eten. Dus een deel van het jaar leefden de Kretenzers vroeger vrijwel vegetarisch.' Ook belangrijk: de boeren schakelden naar de teelt van commercieel winstgevende producten en gingen ook minder bewegen. 'In de jaren zestig liepen de boeren gemiddeld twaalf kilometer per dag naar hun velden. Nu rijden ze erheen met hun auto. Zelfs de herders, ooit de gezondste mensen van Kreta, gaan nu op de motor naar hun kudden.'
  8. Buettner, Dan, Het geheim van langer leven; de beste tips voor een lang, gezond en gelukkig leven, mei 2009
  9. http://www.bumc.bu.edu/centenarian/. ZonMW, Gezond geluk; Effecten van geluk op gezondheid en wat dat kan betekenen voor de preventieve gezondheidszorg, januari 2006. Willcox, B.J, D. Craig Willcox, Luigi Ferrucci, Secrets of Healthy Aging and Longevity From Exceptional Survi- vors Around the Globe: Lessons From Octogenarians to Supercentenarians, 2008. Yashin, A.I., G. De Benedictis, J.W. Vaupel, Q. Tan, K.F. Andreev, I.A. Iachine, M. Bonafe, S. Valensin, M. De Luca, L. Carotenuto, C. Franceschi, Genes and Longevity: Lessons From Studies of Centenarians, 2000 Walburg, J.A., Mentaal vermogen; investeren in geluk, december 2008. Harvard Medical School, Living to 100: What's the secret?, 2010
  10. Mackenbach, J., Ziekte in Nederland; Gezondheid tussen politiek en biologie, 2010
  11. Economist, Consumer Culture, 29 december 2009
  12. http://www.voedingscentrum.nl, 21 mei 2010
  13. Cicero (LUMC), Dagelijks een glaasje rood, 21 april 2006
  14. Layard, R., Waarom zijn we niet gelukkig?, oktober 2005
  15. Mackenbach, J., Ziekte in Nederland; Gezondheid tussen politiek en biologie, 2010. RIVM, Van gezond naar beter; Kernrapport van de Volksgezondheid Toekomst Verkenning 2010, 2010
  16. Idem
  17. Mackenbach, J., Ziekte in Nederland; Gezondheid tussen politiek en biologie, 2010
  18. Walburg, J.A., Mentaal vermogen; investeren in geluk, december 2008
  19. Twain, M., Following the Equator, 1897. Zie ook: http://www.literaturecollection.com/a/twain/following-equator/50/
  20. Sitskoorn, M., Passies van het brein; Waarom zondigen zo verleidelijk is, 2010
  21. Health Partners, Health care reform? Don't forget the simple things that matter most, 11 januari 2009
  22. Mackenbach, J., Ziekte in Nederland; Gezondheid tussen politiek en biologie, 2010. Trouw, Van der Maas: inschatten van eigen risico bij ziekte kan nog net, 25 februari 1992 In 1984 schreef Maas nog: 'De sterke toename van de levensverwachting in de periode 1870-1940 kan slechts voor een zeer klein deel toegeschreven worden aan de directe bijdrage van de gezondheidszorg. De indirecte bijdrage van de medische wetenschap is mogelijk wel weer groot geweest via verbetering van hygiŽne en voedingsgewoonten.' in: Maas, P.J. van der, Over verklaren en beslissen in de gezondheidszorg, Rede uitgesproken bij de aanvaarding van het ambt van gewoon hoogleraar in de maatschappelijke gezondheidszorg, aan de Erasmus Universiteit Rotterdam op 10 oktober 1984
  23. Walburg, J.A., Mentaal vermogen; investeren in geluk, december 2008
  24. Layard, R., Waarom zijn we niet gelukkig?, oktober 2005
  25. Een voorbeeld hiervan is de meetbare positieve invloed van psychotherapie en fysieke gezondheid, in dit geval het voorkomen van een hartaanval. HartpatiŽnten die in psychotherapie gingen, kregen in de acht jaar daarna bijna de helft minder hartaanvallen dan lotgenoten die 'gewone zorg' kregen. In de thera- piegroep overleed in die tijd bovendien een kwart minder mensen. Bronnen: NRC, Hartaanval? Naar de psychotherapeut, 25 januari 2011. NRC, Praten helpt hartaanvallen te voorkomen; minder stress, minder sterfte, 25 januari 2011
  26. Volkskrant, Laagopgeleiden zijn hardnekkig ongezond; Gezondheidszorg RIVM en gezondheidsinspectie zien kloof met hoogopgeleiden toenemen, 25 maart 2010
  27. Nyfer, Van later zorg? Financiering van de zorg op lange termijn, oktober 2008
  28. NRC, Premiestraf kan ongezond zijn; Medici die mensen leren gezond te leven geloven in belonen, 16 december 2009. NRC, Geen steun harde actie overgewicht; Overgewicht Convenant-voorzitter RosenmŲller 'trek niet aan een dood paard', 23 november 2009. Erasmus MC, Verzekerden ziektenkosten wel te sturen; Betrouwbare kwaliteitsindicatoren nodig, 10 november 2009. Volkskrant, Ongezonde leefstijl ook volledig verzekeren, 6 december 2009. New York Times, Reader Response: Should people with healthier lifestyle get cheaper insurance?, 26 oktober 2009. Zorgmarkt, Onderzoek: gezond gedrag bevorderen is mogelijk, 21 oktober 2009
  29. Trouw, Spits mijden voor geld succesvol; Proef leidt bij Nijmegen tot 20 procent minder verkeer, 9 december 2009
  30. http://www.arboportaal.nl/arbeidsveiligheid/extras/veelgestelde-vragen/maatregelen/tips-voor-verbetering-arbeidsveiligheid (Deze link werkt niet meer 8.8.2011 JC. Alternatief: http://www.arboportaal.nl/onderwerpen/veilig-werken)
  31. CBS, Statline. Het is lastig om hiervoor ťťn getal te benoemen: er bestaan hiervoor meerdere berekeningen die uitgaan van verschillende zorguitgaven van Nederland. Zo laat het RIVM zien dat er drie verschillende methoden zijn (CBS, VWS (BKZ en KVZ) en OECD), en gaan internationale publicaties meestal uit van de OECD cijfers of van verwachtingen en inschattingen. Daarnaast hanteren verschillende studies verschillende jaren als grondslag voor hun berekeningen. Zo komt The Commonwealth Fund uit op een bedrag van $ 3.837 per persoon in 2007. The Commonwealth Fund, Mirror, Mirror on the Wall; How the Performance of the U.S. Health Care System Compares Internationally, 2010 Update, juni 2010
  32. Jeurissen, Drs. P.P.T., Houdbare solidariteit in de gezondheidszorg, RVZ, 2005. VWS, Niet van later zorg, 2007. Buckmaster, Dr. L., Medical Saving accounts - a possible health reform option for Australia?, 23 maart 2006. Zie ook: http://catalogue.nla.gov.au/Record/3703746
  33. Employee Benefit Research Institute, Health Savings Accounts and Health Reimbursement Arrangements: Assets, Account Balances, and Rollovers, 2006?2010, januari 2011
  34. Cursor, 'Senioren zien nog te weinig voordelen in domotica', 25 maart 2010
  35. ICT/Zorg, 'Senioren zien de voordelen van domotica niet', mei 2010
  36. http://www.fifthplay.com/nl/index.asp (Link werkt niet meer 8.8.2011 JC. Alternatief: http://www.fifthplay.com/)
  37. http://labcast.media.mit.edu/?p=134
  38. http://blumcenter.berkeley.edu/global-poverty-initiatives/mobile-phones-rural-health/remote-disease-diagnosis
  39. http://www.technologyreview.com/biomedicine/22113/
  40. http://www.itu.int/ITU-D/ict/statistics/at_glance/KeyTelecom.html
  41. http://www.businessweek.com/magazine/content/10_16/b4174062706997.htm. http://www.bayerdidget.com/
  42. Enkele voorbeelden van bestaande samenwerkingsverbanden zijn: http://www.continuaalliance.org/index.html. http://www.dlna.org/home. http://www.nchiconnect.org/. Zie ook: http://en.wikipedia.org/wiki/Standards_organization en http://en.wikipedia.org/wiki/HL7
  43. http://news.scotsman.com/health/Home-monitoring-of-patients-will.5523052.jp. http://www.bowgroup.org/content/telecare-crucial-opportunity-help-save-our-health-and-social-care-system. http://www.se2009.eu/polopoly_fs/1.8225.1247835182!menu/standard/file/eHealth%20for%20a%20Healthier%20Europe.pdf. (Deze link werkt niet meer 8.8.2011 JC. Alternatief: http://www.se2009.eu/polopoly_fs/1.8227!menu/standard/file/eHealth%20for%20a%20Healthier%20Europe.pdf) PR Newswire, Patients using home monitoring were 50 percent more likely to have their blood pressure onder control, 21 mei 2010. Medical News Today, New study finds remote monitoring technology enables the elderly to remain independent longer, reduces care costs for providers, 5 oktober 2010. Kent County Council, Promoting and Sustaining Independence in a Community Setting, september 2010 Newhaven Research, An Assessment of The Development of Telecare in Scotland 2006-2010, juli 2010. Dit is slechts een fractie aan berichten en rapporten over dit onderwerp die op internet te vinden zijn.
  44. Een business case is de beschrijving van een zakelijke afweging om een project of taak te beginnen. In de business case worden de kosten tegen de baten afgewogen. Bron: http://nl.wikipedia.org/wiki/Business_case
  45. http://www.healthpartners.com/
  46. Halvorson, G.C., Health care co-ops in Uganda; Effectively launching micro health groups in African villages, 2007
  47. RVZ, Gezondheid 2.0; U bent aan zet, 2010
  48. Menzis, Wat leeft er in de zorg? Samenvatting uitkomsten nationale enquÍte 'Werken in de Zorg' 2010, mei 2010
  49. http://www.qg.com/
  50. Christensen, C., J. H. Grossman, J. Hwang, The innovator's prescription. A disruptive solution for healthcare, 2009
  51. NRC, Placebo-effect wint het van de pil, 22 september 2009. De Huisarts in Nederland, Maak de zorg niet kapot, juni 2005. Nivel, Communiceren huisartsen volgens de verwachtingen van hun patiŽnten?, 2008. NHG, Schrijnende situaties bij kwetsbare ouderen, 2009 (te vinden op: http://nhg.artsennet.nl/)
  52. Met 2,6 miljoen verzekerden zou Geisinger qua grootte in Nederland de vierde plaats innemen.
  53. http://www.geisinger.org/about/stats.html
  54. New York Times, A health insurer pays more to save, 21 juni 2010
  55. Het Financieele Dagblad, Ketenzorg in dementie leidt tot meer kwaliteit voor patiŽnten ťn tot winst, 23 augustus 2010.
  56. Medisch Contact, Het rendement van ketenzorg; Betere diabeteszorg door anders organiseren, 28 januari 2010
  57. Medisch Contact, 'Goede zorg is niet alleen een artsending; Chronisch zieken profiteren van gečntegreerde aanpak', 6 juli 2007
  58. http://en.wikipedia.org/wiki/Kaiser_Permanente, 19 mei 2010
  59. OECD, Written Statement to Senate Special Committee on Aging, 30 september 2009
  60. PWC, Healthcast; The customization of diagnosis, care and cure, maart 2010. PWC, HealthCast 2020: Creating a sustainable future, 2005. Medisch Contact, Op menselijke leest geschoeid, 26 januari 2007. Goetz, Th., The decision tree; Taking control in the new era of personalized medicine, 2010 Goetz, Th., The paradox of technology in healthcare, 18 maart 2010 (weblog)
  61. Medisch Contact, Uitgebuit en overwerkt, 27 juni 2008 Time, Backlash against HMOS, 14 april 1997
  62. Health Affairs, HMO Plan Performance Update: An Analysis Of The Literature, 1997-2001, juli-augustus 2002
  63. http://en.wikipedia.org/wiki/Hmo#Types_of_HMOs
  64. http://www.hmohardball.com/.
  65. Ook bij zorgverzekeraar Menzis lijkt het concept van een HMO te leven. Voor de eerstelijnszorg worden zogenaamde Zorgpunt-centra opgezet. http://www.menzis.nl/web/BasLeerinkRaadVanBestuurMenzisOverZorgPuntB.V..htm
  66. NRC, Klink ziet heil in zorgmodel VS, 12 maart 2009
  67. Trouw, Bij fusie van ziekenhuis en verzekeraar heeft de patiŽnt het nakijken, 10 maart 2009
  68. NMa, NMa ziet problemen bij overname Vlietland Ziekenhuis door DSW, 17 februari 2010 (website NMa) Trouw, 'Bezwaren van NMa zijn belachelijk', 23 februari 2010. Medisch Contact, 'Jammer dat politiek zo overspannen reageert'; Huisartsen zien louter voordelen in overname Vlietland, 15 januari 2009
  69. Consumentenbond, Verticale integratie vanuit consumentenperspectief; Zorgverzekeraar & aanbieder op 1 kussen... de consument ertussen? Visie Consumentenbond op verticale integratie, September 2009
  70. Eindrapport commissie verticale integratie tussen zorgverzekeraars en zorgaanbieders, 29 mei 2009
  71. Het Financieele Dagblad, Omstreden fusie Vlietland Ziekenhuis en verzekeraar DSW gaat door, 22 oktober 2010
  72. Vrijheid en verantwoordelijkheid; Regeerakkoord VVD-CDA, 30 september 2010
  73. Me Judice, Fusieverbod zorgverzekeraar en zorgaanbieder is onverstandig, 8 november 2011
  74. Zie de regeling die Kaiser Permanente hiervoor heeft op: https://businessnet.kp.org/
  75. Me Judice, Fusieverbod zorgverzekeraar en zorgaanbieder is onverstandig, 8 november 2011. Journal of Economics & Management Strategy, Barriers to entry of a vertically integrated health insurer: an analysis of welfare and entry costs, 2009
  76. Stichting De Nationale Denktank, Recept voor Morgen; Een frisse blik op betere zorg voor chronische zieken. Eindrapport De Nationale DenkTank 2006, 2006. Elk jaar werkt een nieuwe samenstelling van de Denktank een nieuw maatschappelijk vraagstuk uit: chronisch zieken (2006), onderwijs (2007), leefstijl van jongeren (2008), energie door consumenten (2009) en vertrouwen in een veranderende samenleving (2010). Zie ook: http://www.nationale-denktank.nl
  77. http://www.rivm.nl/vtv/object_document/o7692n34414.html: in 2005 waren in Nederland per 1000 inwoners 3,7 BIG-geregistreerde artsen en 14,5 verpleegkundigen.
  78. De verhouding tussen het aantal geregistreerde artsen en werkzame verpleegkundigen bedraagt ongeveer 2:1. Bron: RIVM, Zorgbalans 2010; De prestaties van de Nederlandse zorg, 2010. Vergelijking tussen deze studie waarin het aantal werkzame verpleegkundigen wordt vermeld (8,7 werkzame verpleegkundigen op 1.000 inwoners) en een studie van Roland Berger met het aantal werkzame artsen (1,9 werkzame artsen op 1.000 inwoners), geeft ongeveer dezelfde verhouding weer als tussen geregistreerde zorgprofessionals per beroepsgroep, 4:1. Roland Berger, De Zeven Zorgen; Ontwikkelingen Nederlandse ziekenhuizen 2003-2008 en belangrijkste aandachtspunten voor de toekomst, september 2009
  79. STG/Health Management Forum, Ruimte voor arbeidsbesparende technologie; Om in 2025 voldoende zorg te bieden, 2008
  80. De RVZ ziet als arbeidsbesparende innovaties: Zelfmanagement, Zorg op Afstand, Domotica, Robotica, E-mental Health, Productvernieuwing, Procesverbetering en Buurtzorg. RVZ, Ruimte voor arbeidsbesparende innovaties in de zorg; Door slimmer werken meer kwaliteit met minder mensen, december 2010
  81. PricewaterhouseCoopers' Health Research Institute, HealthCast; The customization of diagnosis, care and cure, maart 2010
  82. STG/Health Management Forum, Ruimte voor arbeidsbesparende technologie; Om in 2025 voldoende zorg te bieden, 2008
  83. Nivel, Zorg op Afstand in de thuiszorg; Verslaglegging van de peiling najaar 2007, 2008. STG/Health Management Forum, Ruimte voor arbeidsbesparende technologie; Om in 2025 voldoende zorg te bieden, 2008
  84. Time, This doctor does not want to see you, 22 juni 2009
  85. Flower, J. 15 Ways to make HealthCare Cheaper By Making it Better, 11 november 2009
  86. Cleveland Jewish News, The Business of Healthcare Wellness care grows with goal of shrinking disease, waistlines, costs, 19 februari 2010
  87. Layard, R., Waarom zijn we niet gelukkig?, oktober 2005. Walburg, J.A., Mentaal vermogen: investeren in geluk, 2008. Wormer, P., Vitaal werken, vitaal leven; meer energie in lichaam en geest, 2009
  88. Het onderzoek wordt afgenomen op de website http://www.gelukswijzer.nl/. Forum (Bestuursmagazine van UNIVź - VGZ - IZA - TRIAS), De wisselwerking tussen geluk en gezondheid, januari 2010.
  89. Zorgvisie, 'Je moet integraal behandelen', augustus 2010
  90. Medisch Contact, 'Te vroeg voor landelijk EPD', 14 mei 2009. De onderzoeksresultaten zijn op de website van Medisch Contact te vinden bij: http://medischcontact.artsennet.nl/web/file?uuid=47a6fc8e-b9a1-4d77-bb8d-66c59c117047&owner=9823480a-468b-4e1d-884d-0da610ffd061 PDF (of zoek op de website naar 'Onderzoeksresultaten - 23-04-2009')
  91. Zorgvisie, 'Moet ik me verontschuldigen? ik dacht het niet'; Inkomens medisch specialisten onder vuur, november 2009
  92. Zorgvisie, Afkopen goodwill kost 2 miljard euro, 30 september 2009
  93. Citaat uit: NRC, 'Ik wil van mezelf geen profeet maken', 13 november 2010. Zie ook: Wawoe, K., Bonus, 2010. Middelkoop, W., Als de dollar valt; alles over de kredietcrisis, 2008
  94. Volkskrant, 'Klink beslist uiteindelijk over aantal medisch specialisten', 30 september 2009
  95. NZa, Marktimperfecties in de medisch specialistische zorg; De positie van medisch specialisten binnen ziekenhuizen, november 2009. RVZ, Numerus Fixus Geneeskunde: Loslaten of vasthouden, 2010
  96. Skipr, 'Schrappen numerus fixus geneeskunde onhaalbaar', 28 oktober 2010
  97. KNMG, Overbodige NZa-aanbevelingen uitbreiding numerus fixus, 2 juli 2010
  98. http://www.venvn.nl/
  99. Zorgkrant, Blinde vlek voor verpleegkundigen in RVZ-advies, 3 februari 2010
  100. Zie ook de wet op de Beroepen in de Individuele Gezondheidszorg (BIG): http://www.bigregister.nl/registratie/inhetbigregister/
  101. Health Affairs, No harms found when nurse anesthesists work without supervision by physicians, augustus 2010
  102. In Zorgvisie wordt het vereveningssysteem als volgt uitgelegd: 'Het zogeheten vereveningssysteem voorkomt dat verzekeraars, die een acceptatieplicht hebben, onevenredig worden benadeeld als zij veel verzekerden met grote risico's hebben. Op basis van parameters (onder meer leeftijd, geslacht, woonplaats, inkomen, medicijngebruik) krijgen zij vooraf (ex ante) compensatie. Naderhand (ex post) vindt er een afrekening plaats op basis van de werkelijk gerealiseerde kosten. Met die kosten lopen de verzekeraars dus geen risico.' http://www.zorgvisie.nl/Financien/VWS-wil-nacalculatie-verzekeraars-afschaffen.htm
    De RVZ schrijft daarover in een advies uit 2008: 'Het risico dat zorgverzekeraars dragen hangt af van de risicoverevening. Indien het risicovereveningssysteem zo is vormgegeven dat een verzekeraar uitsluitend een normbedrag per verzekerde ontvangt op basis van niet door hem te bečnvloeden kenmerken, dan is de verzekeraar voor de volle honderd procent risicodragend. Dit staat bekend als ex ante verevening. Omdat deze echter (nog) niet corrigeert voor alle voorspelbare verliezen, blijft bij verzekeraars een prikkel tot risicoselectie bestaan. Daarom kent het model ook nog een heel scala aan compensaties op de behaalde ex ante budgetresultaten, de ex post verevening. In scherp contrast met de ex ante verevening neemt hierdoor de risicodragendheid van zorgverzekeraars wel af, soms verdwijnt die zelfs helemaal. Een verzekeraar die zijn schadelast verlaagt door goed in te kopen ziet dit dan in het geheel niet terug in zijn bedrijfsresultaat. Bij verzekerden met extreem hoge kosten komt tien procent van de kosten boven een drempelbedrag van ongeveer 20.000 euro voor rekening van de verzekeraar. De rest wordt gepoold naar rato van de deelbudgetten overige verstrekkingen en variabele ziektekosten. Het gaat om 0,8 procent van alle verzekerden en ongeveer acht procent van alle ziekenhuiskosten. Dit staat bekend als de hoge kosten compensatie (HKC).' RVZ, Uitgavenbeheer in de gezondheidszorg, 2008
  103. In het regeerakkoord van 2010 is het voornemen opgenomen deze verevening 'in verantwoord tempo' af te schaffen. Vrijheid en verantwoordelijkheid; Regeerakkoord VVD-CDA, 30 september 2010 http://www.rijksoverheid.nl/documenten-en-publicaties/rapporten/2010/09/30/regeerakkoord-vvd-cda.html
  104. http://www.de-eerstelijns.nl/2010/06/06/wat-is-de-beste-keus-op-9-juni/
  105. Zorgvisie, Catharina-ziekenhuis naar rechter vanwege hartklepoperatie, 2 augustus 2010. Volkskrant, Rechter zet selectie ziekenhuizen in ijskast, 13 augustus 2010
  106. Daarbij moet worden aangetekend dat literatuuronderzoek liet zien dat over de mate waarin taken van artsen door andere beroepsbeoefenaren kunnen worden uitgevoerd, de onderzoeken nogal uiteen lopen: van 4% tot 90%. De meeste studies kwamen uit tussen de 25 en 70%. Het enige dubbelblinde onderzoek stamt uit 1971/1972 en werd gehouden in Canada. Dat gaf aan dat 67% van de taken van huisartsen kunnen worden uitgevoerd door verpleegkundigen, zonder nadelige effecten voor patiŽnten. RVZ, Taakherschikking in de gezondheidszorg, 2002. Het NIVEL pleit voor een aanpassing van de lijst met voorbehouden handelingen zodat ook andere zorgprofessionals, met name paramedici, de risicovolle handelingen die in deze lijst zijn opgenomen, mogen uitvoeren. NIVEL, Onbekwaam blijft onbevoegd in de gezondheidszorg, 22 december 2009
  107. Nivel, Ontwikkelingen in de zorg voor chronisch zieken Rapportage 2010, 2010
  108. http://www.healthlinkalberta.ca/ (nieuwe link 8.8.2011 JC: https://myhealth.alberta.ca/Pages/default.aspx)
  109. Alberta Health and Wellness, Primary Health Care, 2004. Alberta Health Services, 2010/11 Operating Budget and Business Plan, 29 juni 2010
  110. Alberta Health Services, Alberta Health Services Performance Report, juni 2010
  111. Interview auteur op locatie in 2009.
  112. http://www.nhsdirect.nhs.uk/
  113. The Observer, What effect has the internet had on healthcare?, 9 januari 2011
  114. http://www.medicinfo.nl/
  115. Mahar, M., Money driven medicine; The real reason health care costs so much, 2006
  116. Porter, M.E. en E.O. Teisberg, Redefining healthcare; Creating value-based competition on results, 2006
  117. Bron: http://www.zorgvoorbeter.nl/begrippen/marktwerking/ (17 augustus 2010)
  118. Zie ook: Zorgmarkt, 'Artsen hoor je nooit over dure medicijnen', 26 oktober 2010. Hierin staat: 'Artsen laten zich door de farmabedrijven inpalmen en verleiden tot het voorschrijven van dure medicijnen en behandeltechnieken. Dit drijft de kosten voor de zorg niet alleen onnodig op, maar schuurt ook met de wens van patiŽnten zelf de 'kwaliteit van leven' te bepalen. In discussies over kosten blijven veel artsen zich ondertussen hardnekkig beroepen op hun 'professionele autonomie.' Roukema is oncologisch chirurg in het St. Elisabeth Ziekenhuis in Tilburg en hoogleraar Kwaliteit van Leven aan de Universiteit van Tilburg.'
  119. In procenten stelt het dus niet veel voor, maar uitgeschreven is het toch veel geld: ongeveer $ 9 miljard. In vergelijking tot het aantal inwoners zou dat bedrag (als in Nederland dezelfde wetgeving van kracht zou zijn) ongeveer $ 500 miljoen zijn.
  120. De uitersten in het Dartmouth onderzoek (VS) liggen zelfs op het drievoudige: http://www.dartmouthatlas.org/. Zie ook: http://www.ihi.org/IHI/Programs/StrategicInitiatives/HowWillWeDoThat
  121. Het honorarium bedraagt per september 2010 (na doorvoering correctie NZa) tussen de Ä 215.421 (dermatoloog) en Ä 404.052 (klinisch chemicus). Bron: NZa, Differentiatie tarieven medisch specialistische zorg 2010, augustus 2010. Het inkomen van een huisarts bedraagt in 2010 Ä 109.369. Bron: NZa, Beleidsregel CV-5000.1.0.1.-13; Basiscomponenten en rekennormen voor de berekening van de maximumtarieven voor huisartsenhulp (totale praktijk), 10 november 2009.
  122. McKinsey Quarterly, Managing the clinical workforce, december 2009
  123. Kaiser Permanente wordt door Medisch Contact omschreven als '...een netwerk van ziekenhuizen waar iedereen, inclusief de artsen, in dienst is van Kaiser. De artsen zijn verantwoordelijk voor het beheren van een budget, wat zeer ongewoon is voor Amerikaanse begrippen. Deze formule prikkelt de artsen tot samenwerking, het voorkĘmen van overbodige ingrepen, en het gezamenlijk streven naar betere kwaliteit. De missie van Kaiser heeft succes. De mortaliteit van de Kaiser-verzekerden is 30% lager dan in de algemene bevolking, de kwaliteit van de zorg is hoger dan gemiddeld, de verzekerden zijn meer tevreden, en de kosten zijn beduidend lager. Niet onbelangrijk hierbij is te beseffen dat het succes van Kaiser bestaat tegen de achtergrond van het slechte, landelijk gemiddelde en dat het Kaisermodel maar geen landelijke navolging krijgt in de VS. Toch is de wijze waarop de resultaten worden bereikt interessant: veel aandacht voor preventie en gezonde leefstijl, zelfmanagement, met name bij chronisch zieken, communicatie en follow-up via e-mail, en een goed functionerend elektronisch patiŽntendossier.' Medisch Contact, Wat Nederland kan leren van de Amerikaanse zorg, 13 augustus 2009
  124.  http://www.nhs.uk/
  125. Feachman, R.G.A, N.K. Sekhri, K.L. White, Getting more for their dollar: a comparison of the NHS with California's Kaiser Permanente, Britisch Medical Journal 19 januari 2002. Ham, C., N. York, S. Sutch en R. Shaw, Hospital bed utilisation in the NHS, Kaiser Permanente, and the US Medicare programme: analysis of routine data, Britisch Medical Journal 29 november 2003
  126. Medisch Contact, 'Goede zorg is niet altijd een artsending; Chronisch zieken profiteren van gečntegreerde aanpak', 6 juli 2007
  127. Health Affairs, Competition In Health Care: It Takes Systems To Pursue Quality And Efficiency, 7 september 2005. Mahar, M., Money driven medicine; The real reason health care costs so much, 2006. Christensen, C., J. H. Grossman, J. Hwang, The innovator's prescription. A disruptive solution for healthcare, 2009
  128. http://www.va.gov/
  129. http://www1.va.gov/vetdata/ - Special reports
  130. Geciteerd wordt activist Wollstein: 'To see the future of health care in America for you and your children under Clinton's plan, just visit any Veterans Administration hospital. You'll find filthy conditions, shortages of everything, and treatment bordering on barbarism.' in: Mahar, M., Money driven medicine; The real reason health care costs so much, 2006
  131. http://en.wikipedia.org/wiki/VistA
  132. Vergelijk: Congressional Budget Office, Quality Initiatives Undertaken by the Veterans Health Administration, augustus 2009. Bloomberg, Vets Loving Socialized Medicine Show Government Offers Savings, 2 oktober 2009. The New England Journal of Medicine, Effect of the Transformation of the Veterans Affairs Health Care System on the Quality of Care, 29 mei 2003. Annals of Internal Medicine, Comparison of Quality of Care for Patients in the Veterans Health Administration and Patients in a National Sample, 21 december 2004.
  133. Raad voor de Volksgezondheid & Zorg, Zorg voor je gezondheid; Gedrag en gezondheid: de nieuwe ordening, april 2010.
  134. Trouw, Huisartsen zien niets in inloopcentra; Landelijke Huisartsen Vereniging hekelt plannen Raad voor Volksgezondheid, 14 april 2010. Skipr, Brancheverenigingen zien niets in RVZ-ombuigplan, 13 april 2010
  135. Mackenbach, J., Ziekte in Nederland; Gezondheid tussen politiek en biologie, 2010. Mackenbach, J., Trends in volksgezondheid en gezondheidszorg; Liber amicorum voor prof.dr. Paul van der Maas, 2010
  136. De voordelen van het mediterrane dieet worden niet door iedereen onderschreven. Trouw schrijft: 'Uiteraard liggen er onderzoeken ten grondslag aan het mediterrane dieet, maar overtuigend vindt Katan ze niet. Ze zijn doorgaans van het type waarbij mensen die van zichzelf mediterraan eten, vergeleken worden met mensen die dat niet doen. De uitkomst is vaak dat mediterrane eters gezonder zijn dan de rest. 'De vraag is: waar komt dat door? Vrijwillig mediterrane eters leven sowieso gezonder, dus een gunstige uitkomst hoeft niet aan hun mediterrane voeding te liggen. Misschien roken ze minder en bewegen ze meer.'' Bron: Trouw, 'Niet politiek correct? Ik vertel wat waar is', 28 januari 2011. Twee weken verscheen een artikel in de New York Times over een onderzoek dat de voordelen van het mediterrane aantoont: New York Times, Aging: Mediterranean Diet as Brain Food, 13 januari 2011
  137. Moalem, S, Het nut van ziekte; Een eigenzinnige medicus over de samenhang tussen ziekte en evolutie, 2007
  138. Deze individuele kant wordt niet door iedereen in dezelfde mate gewaardeerd. Zo schrijft Klasien Horstman: 'Sociologisch onderzoek heeft overtuigend laten zien dat het sociale en culturele kapitaal van mensen om hun eigen leven in te richten vrijwel net zo 'familiair overdraagbaar' is als ziekte. De vaardigheden om het leven in eigen hand te nemen, worden met de paplepel ingegoten. Wie lang en gezond wil leven moet er dus voor zorgen dat hij of zij bij rijke ouders geboren wordt. Ook leefstijl is dus geen kwestie van 'keuze''. In: Trouw, Ongezond leven is geen eigen schuld, dikke bult; Een ongezonde leefstijl is vaak geen eigen keuze. Reken mensen er niet zo snel op af, 4 september 2007
  139. Preventiebeleid is op zichzelf succesvoller dan vaak wordt gedacht, maar moeilijker naarmate de gedragsafhankelijkheid groter is. Schnabel beschrijft deze oplopende moeilijkheidsgraad als volgt: 'Infrastructurele en structurele maatregelen (waterleiding, riolering) zijn het meest effectief, dan volgen de object-objectrelaties (het inenten van kinderen), dan de wettelijke maatregelen en pas daarna komt het gedrag van het individu ten opzichte van hemzelf. De zwakste schakel in de tandheelkunde is niet de tandenborstel of de tandpasta, maar de tandenpoetser. Zelfs als hij dat trouw doet, doet hij het meestal verkeerd' In: SCP, Een nuchtere kijk op gezond gedrag; Vier thema's voor gezondheidsbevordering, maart 2007
  140. http://www.youtube.com/watch?v=2lXh2n0aPyw. In 10 maanden tijd (oktober 2009 - augustus 2010) is het filmpje ruim 12,5 miljoen keer bekeken. Na enkele maanden in de bewuste trap helaas weer in haar oude glorie hersteld. Kijk voor meer inspirerende voorbeelden op: http://www.thefuntheory.com/
  141. Thaler, R. en C. Sunstein, Nudge; Naar betere beslissingen over gezondheid, geluk en welvaart, 2008
  142. http://www.urinalfly.com/
  143. http://www.nandahome.com/
  144. Klasien Horstman schrijft daar over: 'De publieke gezondheidszorg, die zich van origine in het hart van de maatschappij bevindt, keert zich echter met haar focus op 'sturing door technische kennis' steeds meer van die maatschappij af. Ze probeert processen van betekenisgeving te domineren met feiten. De publieke gezondheidszorg lijdt dan ook niet aan een tekort aan kennis, maar aan een tekort aan democratie' en 'De rationalistische strategie van sturing door kennis maakt dikke vrouwen, machteloze ouders, vermoeide mannen en arme wijken tot object, en ontkent hun capaciteit om kennis en interpretaties te genereren over risico's en gezond leven.' In: Volkskrant, Mobiliseer de dikkerds, de rokers en de drinkers; De publieke gezondheidszorg is het domein van de professionals geworden. Zij pretenderen te weten wat goed en slecht is voor de mens. Maar intussen haken burgers af, omdat ze niet serieus worden genomen, 10 juli 2010
  145. Enkele nieuwsberichten: Vrije Universiteit Brussel, Insulineproducerende cellen bij volwassenen blijken vernieuwbaar, 27 juli 2010 Scientific American, Vaccines derived from patients' tumor cells are individualizing cancer treatment, 24 juni 2010